Der Bettelstudent

Operette: Der Bettelstudent
Componist: Karl Millöcker (Wikipedia)
Premiere: 6 december 1882 in Wenen
Tekst: F. Zell en R. Genée
Onze opvoeringen:13 en 14 oktober 2007 in het Stadstheater Zoetermeer

Cast van Der Bettelstudent

Deze foto's zijn gemaakt door ARDITO.
Deze "voorstelling" toont verkleinde versies daarvan. Dit vanwege de omvang van de foto's
Een serie foto's van de voorstelling © Ardito


Der Bettelstudent" is de operette waarmee Karl Millöcker in 1882 bekend werd. En nog steeds zijn "Ich hab' sie ja nur auf die Schulter geküsst" en "Ich hab' kein Geld, bin vogelfrei" geliefde operette melodieën. De plaats van handeling is in de Poolse stad Krakau in het jaar 1704, onder de heerschappij van koning Frederik August II de Sterke, keurvorst van Saksen Plaats van handeling. De operette speelt zich achtereenvolgens af in een gevangenis, op een markt en in een paleis. Ollendorf neemt wraak op Laura Nowalska, omdat zij hem een klap met haar waaier heeft gegeven. Hij haalt een student, Symon, uit de gevangenis en maakt de Nowalska's wijs dat Symon miljonair is. Zijn boze opzet slaagt, met rampzalige gevolgen voor de arme Nowalska's. Maar aan het eind komt alles toch weer goed. De Bettelstudent is een van de meest gespeelde werken uit het Duitse repertoire met veel bekende melodieën.

Kenners beweren dat in de operettes van Millöcker een schat aan mooie muziek is te ontdekken. In muzikaal opzicht is het niet moeilijk te begrijpen waarom dat zo is; Millöcker schudt de ene melodie na de andere uit zijn mouw. De imposante decors, de rijkelijk gekostumeerde aankleding, alles voldoet volledig aan het verwachtingspatroon. Daarnaast zorgen een jongleur, een kwakzalver en volkstypes op het podium voor de couleur locale. In muzikaal opzicht is dit een uitvoering die er zijn mag.

Der Bettelstudent

Het stuk is gebaseerd op een toneelstuk uit 1838 met de titel "The Lady of Lyons", geschreven door Edward George Bulwer-Lytton. Het is in 1882 door Karl Millöcker en de tekst schrijvers F. Zell en R. Genée bewerkt tot de operette Der Bettelstudent.

Het stuk speelt zich af rondom Krakau in Polen in het jaar 1704, tijdens de regering van Frederik August II, Koning van Polen en keurvorst van Saksen. Deze koning was een onderdrukker waar het volk in tegen opstand was gekomen onder leiding van de Zweedse koning Karel de 12de.

De Gouverneur van de stad Krakau, Kolonel Ollendorf, heeft tijdens een bal de van Poolse afkomst zijnde gravin Laura Nowalska ongevraagd op de schouder gekust. Zij heeft de Kolonel op haar beurt terecht gewezen door een tik uit te delen mat haar waaier in het gezicht van Ollendorf. Deze is hierdoor beledigd en zint op wraak. Daarom vraagt hij de gevangen student Symon Rymanowicz, in ruil voor zijn vrijheid, om Laura het of te maken door zich uit te geven voor een steenrijke prins.

Op de jaarmarkt van Krakau loopt alles volgens plan. Het lukt Symon ook Laura het hof te maken, terwijl zijn maatje Jan als zijn adjudant haar zusje weet te schaken. Echter op een gegeven moment krijgt Symon spijt van het spelletje en wil Laura alles bekennen, maar de moed ontbreekt hem om dit te zeggen. Daarom schrijft hij haar een brief, die echter wordt onderschept door Ollendorf.

Nadat Laura en Symon in de echt zijn verbonden komen de gevangenen onder aanvoering van de cipier Enterich hen gelukwensen aanbieden, zulks tot ontsteltenis van de bruiloftsgasten en van Laura, die nu voor het eerst te horen krijgt wie haar echtgenoot nu werkelijk is. Jan (de adjudant) Janicki, die geen student is maar graaf Opalinski, heeft in het geheim een opstand voorbereid om de Saksen uit Krakau te verdrijven. Hij doet Symon een middel aan de hand om zich op zijn beurt op Ollendorf te wreken. Symon moet zich voor de gezochte hertog Adam Kasimir uitgeven. Jan zal hem dan aan Ollendorf uitleveren en de beloning opstrijken. Met het geld koopt Jan de commandant van de citadel om, die even later door de Poolste opstandelingen onder leiding van de echte hertog wordt ingenomen. Voor deze heldendaad krijgt Symon een graventitel en kan Laura hem zonder gewetenswroeging in de armen stuiten.